Η κουκουβάγια και οι συμβολισμοί της

Περίπου 48 εκατομμύρια χρόνια πριν, μια κουκουβάγια χύμηξε για να πιάσει το θήραμά της. Το ξέρουμε αυτό γιατί το 2018 οι ερευνητές του Μουσείου Dickinson βρήκαν τα εξαιρετικά διατηρημένα λείψανα της κουκουβάγιας. Το κρανίο της μοιράζεται ένα χαρακτηριστικό γνώρισμα με τα σύγχρονα γεράκια. Επίσης από γραπτά κείμενα της αρχαιότητας, η κουκουβάγια ενέπνεε γοητεία, δέος και φόβο σε όλη την ιστορία. Διακρίνεται στους μύθους και τους θρύλους πολλών πολιτισμών.

Η κουκουβάγια στην αρχαία Ελλάδα

Ο πιο γνωστός σε όλους μας συμβολισμός είναι  της σοφίας. Πώς απέκτησε όμως αυτό τον χαρακτηρισμό;  Είναι γνωστό ότι η κουκουβάγια, με τα μεγάλα της φωτεινά μάτια, μπορεί να δει αυτά που οι άλλοι δεν μπορούν. Εκεί που υπάρχει σκοτάδι κυριαρχεί, τόσο κυριολεκτικά  όσο και μεταφορικά η κουκουβάγια ξέρει τι πραγματικά υπάρχει. Από αυτό το πρίσμα θεωρείται το σύμβολο της πραγματικής σοφίας. Έτσι έκανε τους αρχαίους Έλληνες να της προσδώσουν το χάρισμα του σοφότερου πλάσματος, πέραν του ανθρώπου. 

Μεσοποταμία και  Κουκουβάγιες


Οι Σουμέριοι ονόμασαν τη κουκουβάγια το ukuku. Ένα παράδειγμα προέρχεται από την Cursing Agade.

Μια αρχαία Μεσοποταμιακή ιστορία που γράφτηκε γύρω στο 2100 π.Χ αναφέρει: “Μπορεί το ukuku, να είναι το πτηνό της κατάθλιψης, να κάνει τη φωλιά του στις πύλες που είναι  για το ομόσπονδο κράτος” και: “Το πουλί των καταστραφέντων πόλεων … Το πτηνό του ύπνου, της θλίψης. “Στην αρχαία Συρία, συναντάμε τη κουκουβάγια σε μια Αραμαϊκή επιγραφή του Sefu, τον ογδόου αιώνα π.χ, στην οποία η κουκουβάγια χρησιμεύει ως έμβλημα ερήμωσης.

Οι κουκουβάγιες εμφανίστηκαν σε τάφους από τα παλαιότερα χρόνια του Καρχηδονιακού οικισμού, σύμφωνα με τις ταφές καύσης Tire al-Bass.

Η κουκουβάγια στην Δυτική κουλτούρα

Σε αντίθεση με τον συμβολισμό της σοφίας  η σκοτεινή όψη της κουκουβάγιας αργότερα μάλλον ακολούθησε αντίθετη πορεία. Σε πολλές φυλές του κόσμου, οι κουκουβάγιες είναι σύμβολο του θανάτου. Το κρώξιμο της κουκουβάγιας θεωρείται κακός οιωνός. Σε θρύλους άλλων φυλών, όπως οι Αζτέκοι και οι Μάγια, οι κουκουβάγιες συσχετίζονται με φαντάσματα και οι κοκάλινοι κύκλοι γύρω από τα μάτια τους λέγεται ότι είναι φτιαγμένοι από τα νύχια των νεκρών, τα μηνύματα και τις προειδοποιήσεις των οποίων μεταφέρουν στους ζωντανούς Ο Yama ή Imra, ο Ινδουιστικός θεός του θανάτου, συχνά σε θρύλους στέλνει την κουκουβάγια του ως αγγελιαφόρο.

Η κουκουβάγια σήμερα

Αν και η κουκουβάγια ως πρωταγωνιστής παραμένει κυρίως στην προφορική λαϊκή παράδοση του παρελθόντος, υπάρχουν μερικά παραδείγματα που τη φέρνουν στο προσκήνιο του σύγχρονου φανταστικού κόσμου, όχι μόνο αναδομώντας τους συμβολισμούς του παρελθόντος, αλλά καταπολεμώντας τους και προσδίδοντάς της νέους.

Στην πασίγνωστη σειρά φαντασίας «Harry Potter», οι κουκουβάγιες όχι μόνο δεν αντιμετωπίζονται με φόβο, αλλά αποκτούν πολύπλευρες προσωπικότητες. Όντας αναπόσπαστο κομμάτι του μαγικού κόσμου είτε ως ταχυδρόμοι, είτε ως κατοικίδια, οι κουκουβάγιες στον φανταστικό κόσμο της J.K. Rowling, και κυρίως η Hedwig, η χιονάτη κουκουβάγια του ίδιου του Harry Potter, επιδεικνύουν συναισθήματα όπως η επιζήτηση προσοχής, η ζήλια, η τρυφερότητα αλλά και η αφοσίωση. Ακόμα περισσότερο, και ιδίως στο έβδομο βιβλίο της σειράς, η Hedwig αναδεικνύεται σε σύμβολο της αθωότητας του Harry, σηματοδοτώντας την ενηλικίωση του πρωταγωνιστή με τη θυσία και τον θάνατο της.

ΠΗΓΗ:https://www.ancient-origins.net/history/symbolism-owl-0011541

https://www.willowisps.gr/main/-/14/11/2017